Makale Çağrısı: Göç Meselesi [Mayıs 2020]

Göç siyaseti ve göç araştırmaları için Türkiye’de 2011 yılı önemli bir dönüm noktası oldu. Suriye’de başlayan iç savaşla beraber, -beklenildiği üzere- kısa bir süre içinde komşu ülkelere kitlesel akınlar gerçekleşti ve bunların yarıdan fazlasının Türkiye’ye yönelmesiyle, Türkiye’de uzun yıllar göz ardı edilen göç meselesi ülkenin ana gündem maddelerinden biri oldu.

93 Rus Harbi’nden itibaren yoğun göç akınlarına şahit olmuş bir coğrafyada bulunan Türkiye, bu zamana dek sadece 1961’den sonra misafir işçi anlaşmalarıyla göç edenler üzerine sınırlı bir literatür oluşturmuştu. Mübadele, muhacirler, iç göçle yer değiştiren milyonlarca nüfus, Afganistan, İran, Irak, Bosna gibi çatışma bölgelerinden gelen göçler, ülkedeki gayri Müslim azınlıkların tedrici olarak yurtdışına göçü, Kıbrıs’a iskân hareketleri ve özellikle ileri-geri “misafir işçi” hareketleri düşünüldüğünde Türkiye’de göçün hem siyasi hem akademik olarak son döneme kadar gündemde olmaması şaşırtıcı. Buradaki kastımız şüphesiz, meseleye hiç eğinilmediği veya çalışılmadığı değil çalışmaların oldukça sınırlı olmasıdır.

2011 sonrasında ise büyük bir değişim yaşandığı açık. 2012’de  Londra’da düzenlenen ilk Türk Göç Konferansı’ndaki ilgi ve katılım, Londra (2014), Prag (2015) ve Viyana’da (2016) gerçekleştirilen Türk Göç Konferanslarındaki yoğun katılımlarla giderek katlandı ve bu durum alanın genişlediğini, temasların çeşitlendiğini çok net bir şekilde gösterdi. Bugün de bu genişleme devam ediyor.

Genişlemenin sadece Türkiye’ye özgü olmadığını biliyoruz. Suriye Krizi, Avrupa’da ve ötesinde de Türkiye, Lübnan ve Ürdün’deki kadar olmasa da bir çalkantı yarattı. Ancak göçmen ya da mülteci krizi diye adlandırılan 2015 yılındaki kırılmanın ardında Suriye Krizi’nden fazlasının yattığı açık. Özellikle 2008 küresel finansal krizinin etkilerinin aşılamamış olması, göçmenlerin günah keçisi ilan edilmesi ve göçle ilgili olumsuz dilin güçlenmesine yol açtı. Burada tabii ki genel olarak nüfus hareketlerinin daha önce sık görülmeyen düzeylere ulaşmasının da önemli payı var.

Hem Türkiye’de hem de küresel olarak nüfus hareketlerinin hacim olarak artmış olması bir gerçeği değiştirmiyor. Göç, özellikle de uluslararası göç hâlen küçük bir azınlığın deneyimi. Ancak bu ender olma hâli konuyu bazı kesimler için daha cazip hâle de getiriyor. Akademi, siyaset ve medyada göç konusuna artan bir ilgi söz konusu.

Pasajlar Sosyal Bilimler Dergisi’nin, bu özel sayısına “Göç Meselesi” başlığının seçilmesinin nedeni konunun “sorun” olarak görülmesi değil etraflıca meseleleştirme kaygı ve arzusu dolayısıyladır. Bu sayıda özellikle (öz)eleştirel perspektiflere yer vermeyi amaçlıyoruz. Bir taraftan göç üzerine yapılan ciddi araştırmaların sonuçlarının yorumlarına yer verirken, diğer taraftan da hem araştıran hem araştırılan açısından aktörlere ve onların rollerine odaklanan çalışma ve tartışmaları okurla buluşturmayı amaçlıyoruz. Aynı zamanda hem sıklıkla işlenen hem de temas edilmeyen konuları gündeme getirip alandaki boşlukları, aksayan alanları işaretleyip göç tartışmalarına katkı sunmayı amaçlıyoruz. Dolayısıyla göçün dinamikleri, çatışma, güvenlik, uyum tartışmaları, mülteciler üzerinden siyasi pazarlıklar, kırılgan gruplar, toplumsal cinsiyet, rehabilitasyon, eğitim, kültür, sanat, edebiyat alanlarındaki yansımaları bütün boyutlarıyla tartışılmalı. Özellikle şu veya bu konunun işlenmesinden ziyade eleştirel yaklaşımları öne çıkaran çalışmaları bu özel sayıda görmeyi umuyoruz. Eleştirel ve/ya yenilikçi tartışmaların içinde mutlaka araştırmacılar, öğrenciler, akademisyenler olarak kendi pratiğimize de ayna tutan eleştirel çalışmaları da sayıya katkı için bekliyoruz.

Coğrafi veya disiplin bazında herhangi bir sınırlama öngörmeden aşağıda bazı temel konuları işaretledik. Ancak odağı bunların dışında olan çalışmaları da değerlendirmek istiyoruz.

Genişleyen göç yazını, Türkiye’de henüz çok yeni ve bu alanın olgunlaşmasına katkıda bulunabilecek, göçü farklı disiplinlerden ve çerçevelerden algılamaya çalışan ve kavranmasına katkılar sunan görüş, tartışma, değerlendirme ve çıkarımlarınızı içeren nitelikli yazılarınızı, Pasajlar’ın “Göç Meselesi” temalı sayısına bekliyoruz.

Temalar

Göçmenlik
Uyum, Asimilasyon, Birarada Yaşama
Göçmen, Mülteci, Sığınmacı Kavramları
Göç Hukuku ve Siyaseti
Savaşlar ve Kitlesel Akınlar
Göç Kuramları
Toplumsal Cinsiyet
Göçmen Dövizleri
Düzensiz Göç
Mülteciler ve Sığınmacılar
Göçün Maliyeti ve Yük Paylaşımı
Geri Dönüş Göçleri
İç – Dış Göç
Göç Yönetimi
Söylem: Göç, Basın, Siyaset
Göç Araştırmalarında Yöntem
Göç Araştırmalarında Etik
Göç “Projeleri”
Büyük Veri (Big Data)
Veriler ve Analiz
Demografik Yaklaşımlar
Göç Süreci ve Dinamikleri
Göç Alanında Eğitim
Göç ve Kimlik (Etnisite, Din, Siyaset)
Göç ve İşgücü Piyasaları
Göç ve Yerel Yönetimler
Göç ve Ulusötesi Kurumlar
Göç ve Çatışma
Göç ve Hanehalkı
Göç ve Sanat
Göç ve Edebiyat
Göç ve Teknoloji
Göç ve Sosyal Medya
Göç ve İletişim

Bilim Kurulu

Ayhan Kaya, Prof. Dr.
İstanbul Bilgi Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler

Buket Ayşegül Özbakır, Prof. Dr.
Yıldız Teknik Üniversitesi, Şehir ve Bölge Planlama

İbrahim Sirkeci, Prof. Dr.
Regent’s University London, Transnational Studies

Ali Tilbe, Prof. Dr.
Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi, Fransız Dili ve Edebiyatı

Bayram Ünal, Prof. Dr.
Binghamton University, State University of New York, Fernand Braudel Center ve Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi, Sosyoloji

Bahar Başer, Doç. Dr.
Coventry University, Centre for Trust, Peace and Social Relations

Tuncay Bilecen, Doç. Dr.
Regent’s University London, Transnational Studies ve Kocaeli Üniversitesi, Halkla İlişkiler ve Tanıtım

Selmin Kaşka, Doç. Dr.
Marmara Üniversitesi, Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri

Vildan Mahmutoğlu, Doç. Dr.
Galatasaray Üniversitesi, İletişim Fakültesi

Deniz Ş. Sert, Doç. Dr.
Özyeğin Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler

Mustafa Murat Yüceşahin, Doç. Dr.
Ankara Üniversitesi, Coğrafya

Gülseli Baysu, Dr.
Queen’s University Belfast, Social and Political Psychology

Gül İnce Beqo, Dr.
Università Cattolica del Sacro Cuore, Cultura e civiltà della Turchia

Emre Eren Korkmaz, Dr.
University of Oxford, Centre for Technology and Global Affairs

Armağan Teke Lloyd, Dr.
Abdullah Gül Üniversitesi, Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler

Fulya Memişoğlu, Dr.
Yıldız Teknik Üniversitesi, Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler

K. Onur Unutulmaz, Dr.
Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler

 


İlgili sayının ilk çağrı metninin ilan edildiği dönemdeki
unvan ve soyadı bazlı alfabetik sıralama dikkate alınmıştır.

Düzenleme Kurulu

Prof. Dr. İbrahim Sirkeci
Sayı Editörü

Talha Dereci
Genel Yayın Yönetmeni

Çalışmanın Son Gönderim Tarihi
20 Nisan 2020 Pazartesi – 23:59

İrtibat / Çalışmanın Gönderileceği E-Posta
pasajlar@dogubati.com

Genel yayın yönetmeni veya sayı editörüne, kişisel sosyal medya hesapları aracılığıyla, sayıya dair sorulan sorular cevapsız bırakılacak olup, her türlü konudaki irtibat üstte belirtilen e-posta adresi üzerinden kurulacaktır.

Çalışmanın hazırlanma aşamasında, sitenin üst menüsünde yer alan “Rehber” sayfasındaki hususlar dikkate alınmalıdır.